Rodzicielstwo Zastępcze, Adopcja

/Rodzicielstwo Zastępcze, Adopcja
Rodzicielstwo Zastępcze, Adopcja 2018-05-09T12:19:52+00:00

Rodzicielstwo Zastępcze, Adopcja

“Każde dziecko ma prawo do wychowania w rodzinie” – tak mówi Konwencja o prawach dziecka.

Nie każde dziecko jednak może wychowywać się w swojej rodzinie biologicznej, dlatego, aby zapewnić mu zabezpieczenie podstawowych potrzeb i optymalny rozwój powstały rodziny zastępcze.

Aspekty prawne reguluje “Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 roku  o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej”

Rodzina jest naturalnym środowiskiem, w którym powinno wzrastać każde dziecko. Natomiast rodzina zastępcza to czasowa forma pomocy dzieciom, które nie mogą przez pewien okres czasu, w kryzysowych przebywać z własnymi rodzicami. .

Do czasu unormowania się sytuacji życiowej dziecka powinno ono przebywać w rodzinie, która zastąpi mu rodzinę naturalną. W przypadku, kiedy sytuacji dziecka nie można uregulować, opieka zastępcza może trwać do osiągnięcia przez dziecko pełnoletności lub do czasu ukończenia jego nauki nie dłużej niż do 25 rż.

Ustawa daje określony czas, w którym to rodzina biologiczna może podjąć starania w celu powrotu dziecka do rodziny. Jeśli to nie następuje i sytuacja nie zmienia się sąd rodzinny podejmuje odpowiednie działania w kierunku uregulowania sytuacji prawnej dziecka,  może to nastąpić przez: pozbawienia praw rodziców,  zrzeczenia się przez nich praw rodzicielskich  lub w razie śmierci rodziców.   Kiedy dziecko jest tzw. “wolne prawnie” następuje ocena sytuacji dziecka  i zostaje wybrane najlepsze rozwiązanie kierując się szeroko pojętym dobrem dziecka, zostaje ono skierowane do adopcji lub pozostaje w pieczy zastępczej.

Rodzina zastępcza ma za zadanie opiekować się powierzonym dzieckiem.

Dzieckiem, które z różnych powodów nie może wychowywać się w rodzinie biologicznej. Sądy ograniczają władzę rodzicielską rodzicom, powierzając opiekę rodzinom zastępczym.

Dzieci umieszczone w rodzinie zastępczej nie mogą zostać przysposobione (adoptowane) z różnych przyczyn prawnych (np.jest to wieloosobowe rodzeństwo lub rodzice biologiczni utrzymują stały kontakt z dzieckiem itp.) , mówi się że,  dzieci te nie są “wolne prawnie”. Rodzice zastępczy rzadko mają pełną opiekę prawną nad nimi, co w praktyce znaczy, że w wiele ważnych decyzji dotyczących np. wyboru szkoły, sposobu leczenia, zgody na prowadzenie terapii, wyrobienia paszportu lub dowodu osobistego dla dziecka podejmują rodzice biologiczni, mimo, że bezpośrednio nie zajmują się dzieckiem. System prawny w Polsce, często zatrzymuje na długi czas dzieci w rodzinie zastępczej, może to być kilka, a nawet kilkanaście lat, wtedy mówimy o długotrwałej opiece zastępczej. Jest to najlepsze rozwiązanie dla dziecka, aby nie musiało być narażone na kolejną traumę związaną ze zmianą opiekuna znaczącego, często odbierane przez dziecko jako  odrzucenie przez opiekuna. Opiekun znaczący to osoba, która bezpośrednio zajmuje się dzieckiem, jest jego bezpieczną bazą.

Rodzic zastępczy to trudny zawód, tak jak nauczyciel, terapeuta czy psycholog, to ciężka praca. Wymaga przygotowania, poszukiwania rozwiązań, trzeba bardzo lubić to co się robi. Rodzina zastępcza utrzymuje kontakt dziecka z rodziną biologiczną.

Rodzina zastępcza kieruje się dobrem przyjętego dziecka i poszanowaniem jego praw, oraz sprawuje opiekę nad powierzonym dzieckiem osobiście. Zapewnia dziecku warunki rozwoju i wychowania odpowiednie do jego stanu zdrowia i poziomu rozwoju, w tym: odpowiednie warunki bytowe, możliwości rozwoju fizycznego, psychicznego i społecznego, możliwości zaspokojenia indywidualnych potrzeb dziecka, możliwość właściwej edukacji i rozwoju zainteresowań, odpowiednie warunki do wypoczynku i organizacji czasu wolnego. Obowiązki rodzica zastępczego reguluje ustawa.

Formami rodzinnej pieczy zastępczej są:

1) rodzina zastępcza:

  1. a) spokrewniona, (starsze rodzeństwo i wstępni czyli dziadkowie)
  2. b) niezawodowa, (rodzina które nie jest z dzieckiem spokrewniona, w której wychowuje się do 3 dzieci)
  3. c) zawodowa, w tym zawodowa pełniąca funkcję pogotowia rodzinnego i

zawodowa specjalistyczna;

2) rodzinny dom dziecka

W zawodowej niespokrewnionej z dzieckiem wielodzietnej rodzinie zastępczej umieszcza się w tym czasie nie mniej niż troje i nie więcej niż sześcioro dzieci. W przypadku konieczności umieszczenia w rodzinie licznego rodzeństwa liczba dzieci w wielodzietnej rodzinie zastępczej może się zwiększyć.

W zawodowej niespokrewnionej z dzieckiem specjalistycznej rodzinie zastępczej umieszcza się dzieci niedostosowane społecznie albo dzieci z różnymi dysfunkcjami, problemami zdrowotnymi wymagającymi szczególnej opieki i pielęgnacji. W rodzinie tej może wychowywać się w tym samym czasie nie więcej niż troje dzieci.

W zawodowej niespokrewnionej z dzieckiem rodzinie zastępczej o charakterze pogotowia rodzinnego umieszcza się nie więcej niż 3 dzieci na pobyt okresowy do czasu unormowania sytuacji życiowej dziecka, nie dłużej niż na 12 miesięcy. W szczególnie uzasadnionych przypadkach pobyt dziecka może być przedłużony, jednak nie więcej niż o kolejne 3 miesiące. Z pogotowia rodzinnego najczęściej dzieci trafiają do adopcji. Bardzo ważną rolą profesjonalne przenoszenie więzi dziecka z rodziny zastępczej do adopcyjnej. Powinien to by proces dostosowany do potrzeb dziecka, wywołujący jak najmniej negatywnych emocji. Warto skorzystać z doświadczenia osób działających w organizacjach pozarządowych, które pomagają w tych procesach.

 

Wszystkie rodziny zastępcze, w zależności od typu sprawowanej funkcji, otrzymują comiesięczne świadczenia na pokrycie kosztów związanych z utrzymaniem dziecka. Ponadto organizator rodzinnej pieczy zastępczej zapewnia wsparcie koordynatora rodzinnej pieczy zastępczej, który pomaga rodzinie w przygotowaniu się na przyjęcie dziecka oraz w późniejszym wypełnianiu powierzonej funkcji.

Zawodowa niespokrewniona z dzieckiem wielodzietna lub specjalistyczna rodzina zastępcza otrzymuje wynagrodzenie z tytułu świadczonej opieki i wychowania.

Zawodowa niespokrewniona z dzieckiem rodzina zastępcza o charakterze pogotowia rodzinnego otrzymuje wynagrodzenie z tytułu pozostawania w gotowości przyjęcia dziecka lub z tytułu świadczonej opieki i wychowania.

Rodziny zastępcze wszelkiego typu tworzone są w celu zapewnienia pomocy dzieciom pozbawionym opieki rodziców z różnych powodów, najczęściej ich niezaradności w sprawach opiekuńczo-wychowawczych spowodowanej min. alkoholizmem lub innymi uzależnieniami, ubóstwa, sieroctwa, czy ciężkich chorób. Dziecko pozbawione opieki rodziców z wyżej wymienionych przyczyn powinno być umieszczone w rodzinie zastępczej.

Decyzja o zostaniu  rodziną zastępcza powinna być poparta dużą motywacją, musimy wiedzieć, że otwieramy swoją rodzinę nie tylko dla potrzebującego pomocy dziecka, ale i dla instytucji państwowych. Być rodzicem zastępczym nie wystarczy mieć dobre serce czy rozczulić się nad dzieckiem. Rodzicielstwo zastępcze to odpowiedzialna praca, tak jak pracownika socjalnego, terapeuty, nauczyciela.  Trzeba mieć przygotowanie, trzeba bardzo lubić, to co się robi. Wymagane jest stałe podnoszenie kompetencji, doskonalenie się i douczanie, dostosowanie do potrzeb dziecka. Rodzice zastępczy pełnią ważną rolę w systemie opieki, to oni często pierwsi zauważają nieprawidłowości lub deficyty i doprowadzają do  diagnozy dzieci, rehabilitują, kompensują zaległości, stymulują rozwój itp. Cały czas szukają najlepszej pomocy dla przyjętego dziecka, stają się jego obrońcą i ambasadorem.

Rodzina adopcyjna przyjmuje dziecko wolne prawnie.

Dziecko adopcyjne inaczej przysposobione  nabiera praw i obowiązków takich jak dziecko biologiczne. Następuje zmiana aktu urodzenia, zmiana nazwiska, dziecko zyskuje prawo do dziedziczenia, nowi rodzice zyskują pełnię władzy rodzicielskiej i obowiązek utrzymania dziecka. Rodzice adopcyjni często zmagają się z podobnymi problemami jak rodzice zastępczy w sferze rozwoju dziecka. W Polsce adoptując dziecko nie otrzymujemy żadnych dodatkowych świadczeń na utrzymanie dziecka niż na dziecko biologiczne. Dziecko adoptowane staje się integralna i prawną częścią rodziny.

Ta strona korzysta z plików cookies i podobnych technologii. więcej informacji

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close